KOOLS KOLUMN - SEPTEMBER

September op de tuin: Zomer in de bloementuin!

De herfst is officieel van start, maar op de Moestuin lijkt het wel zomer! De bloementuin staat prachtig in bloei. Wil je nog een kleurrijk boeket plukken, kom snel langs! Grote kans dat je Wout tegen het lijf loopt: Moestuins eigen bloemschikker! Waar anderen graag de bloemetjes buiten zetten, zet Wout ze liever binnen. Elke donderdag verzorgt hij de bloemstukken voor de Oranjerie en het Lunchcafé. Verse bloemen rechtstreeks uit onze eigen bloementuin, in handen van Giselle, Helène, Wout én de natuur. Want een tuin laat zich nooit echt plannen, vindt Wout: “In de natuur is dat ook niet zo geregeld hè, dat er alleen maar mooie bloemen in een weiland groeien, van mij mag dat een beetje spontaan gebeuren.”

Oog voor het uitgebloeide

“Als klein jochie ben ik al gefascineerd door bloemen,” vertelt Wout enthousiast, “die hebben met hun kleur een enorme uitstraling. Sowieso ben ik gefascineerd door alles wat de natuur oplevert.” Wout vindt het een leuke uitdaging om aandacht te schenken aan bloemen waar mensen vaak aan voorbij lopen: (Half) uitgebloeide bloemen die op het oog dood lijken. “Door ook het uitgebloeide te zien, leef je veel meer mee met de seizoenen. In het voorjaar is het frisgroen, daarna bloeit en kleurt alles, dan zetten ze zaad en gaan ze dood. Al die facetten vind ik prachtig om te bekijken én om in een bloemstuk te doen.” Waar de mens de kleurrijke bloei als hét hoogtepunt ziet, is de bloem zelf vooral bezig met overleven en zaad verspreiden. “Bloemen hebben geen kleur om mensen te behagen, maar om bijen, vlinders en andere insecten aan te trekken."

Het verhaal achter de bloementuin

Een mooie bloementuin vraagt om een goede planning. Eén keer per jaar komen Giselle, Helène en Wout bij elkaar. Welke soorten willen we? Hoeveel ruimte vraagt een plant? En wat is de beste plek? Zo puzzelen ze een logische indeling én mooi kleurenpalet aan elkaar. Kleine plantjes vooraan en de hoogste zonnebloemen zijn veroordeeld tot achter in de tuin. “We zijn eigenlijk als schilders met kleur bezig”, zegt Wout. Ze kiezen bewust voor eenjarige zaaibloemen in plaats van bollen of vaste planten. “Bollen zijn heel bewerkelijk (ingraven, uitgraven) en geven vaak maar één bloem. Vaste planten bloeien korter. Van zaaibloemen kun je juist de hele zomer door blijven plukken.” Ideaal voor de zelfpluktuin!

Om het jaar daarop weer zo’n mooie tuin te hebben, winnen de tuinders zelf zaad. “Alle zaadwijze verschilt per plant! Hier hebben we een stuk of 50 bloemen, dus dan heb je 50 bakjes met zaden en dat moet je allemaal apart houden. We doen het niet altijd zo consequent als we zouden willen. Tijd is op de tuin nu eenmaal schaars.” Enthousiast laat Wout me allerlei zaad-voorbeelden: De Cosmea, tabaksplanten, rode vlas en de zonnebloem. “Gewone zonnebloemen in Frankrijk zijn grote bloemen met hele grote zaden want daar wil je juist veel olie uit halen. Die van ons zijn relatief klein met veel zijbloemen. Dat is decoratiever als snijbloem.” Wout legt uit dat de zonnebloem, zoals de paardenbloem, een composiet is: “ieder puntje is een apart bloemetje met stamper en meeldraden. Een hele verzameling hele kleine bloemetjes met daaromheen een paar gekleurde lokblaadjes eromheen. De natuur heeft dat

slim ontworpen, door die lokbladen komen er insecten op af.”” Een composiet is eigenlijk een mini-boeket van hele kleine bloemetjes.

Spanningsveld tussen plan en plant

Soms schuurt een strakke planning met de natuur - én met Wouts filosofie: “Als je bloemen dwingt om in een bed te groeien in plaats van waar ze zelf willen groeien, dan ontstaat er een spanningsveld. De tuinvrouwen zijn meer van de planning en ik van de diversiteit. Ik vind het prachtig als bloemen zichzelf uitzaaien en door de tuin ‘wandelen’. Zijn filosofie is goed te zien in Wouts ‘eigen hoekje’ (wat ik niet chaotisch mag noemen). “De willekeurige leek geniet natuurlijk meer van zo’n vierkant stuk met mooie witte of gele bloemen en zou dit een beetje af doen als tja.... Hier mag het groeien zoals het zelf wilt. Ze zoeken dan echt de plek op waar ze zich het meest prettig voelen. Kijk! Die munt is daar ook vanzelf naar toe gegaan!”

In het zonnetje: Wouts Favorieten!

Wout wordt blij alle bloemen, maar heeft een paar favorieten. “Vroeger zou ik Aronskelk gezegd hebben. Mijn moeder had er altijd één die enorm bloeide en die vorm vond ik heel indrukwekkend.” Tegenwoordig slaat zijn hart sneller van de Fuchsia en van “bloemen die hangen als een soort klokje, ja, daar word ik wel heel vrolijk van. Er is zo een enorme variatie aan vormen in bloemen. Je hebt ook trompetbloemen, hele decadente bloemen! Ja ook heel mooi! En bloemen die geur geven vind ik ook heel lekker. Oh, dit is ook wel mijn favoriete plantje. Dat blauwe heeft niks met de bloem te maken, maar alleen maar om insecten te foppen, van kom naar me toe. Dit kan je heel makkelijk als droogbloem gebruiken: bonte salie.”

Wouts passie werkt aanstekelijk. Hij zaait het verlangen om meer over bloemen te leren én ook de uitgebloeide schoonheid te zien! Welk zaadje heeft Wout bij jou geplant?

Een tuingedicht

Een bloem is mooi

In alle seizoenen

Zij hoeft niks te verbloemen

Als de bijtjes niet meer zoemen

Juist de uitgebloeiste bloemen

Zijn de mooiste van de tuin

Én heerlijk voedsel voor de vogel

Hap slik weg